Denk je gelijk aan een mysterieus blauwe maan die zo prachtig aan de hemel hangt bij het horen van ‘blauwe maan’? Dat klinkt bijna sprookjesachtig, maar helaas, het zit toch anders. Wat een blauwe maan precies is, waar die naam vandaan komt, en waarom die misschien een tikkie misleidend is? Laten we daar eens in duiken. En ook niet onbelangrijk: wanneer kunnen we onze ogen weer op zo’n blauwe maan richten?
Wat betekent de term ‘blauwe maan’ eigenlijk?
Wat er eigenlijk aan de hand is bij een blauwe maan? Dat is wanneer er in één maand twee volle manen voorbij komen. Omdat een maancyclus om de 29,5 dagen is, kan het gebeuren dat de eerste volle maan aan het begin van de maand verschijnt en de tweede op het eind. Simpel toch?
Maar wacht, het wordt nog interessanter. Je hebt ook zoiets als een seizoensgebonden blauwe maan. Dat betekent dat er in een seizoen vier volle manen zijn in plaats van de gebruikelijke drie. Tja, dat maakt het allemaal nog boeiender, toch?
Waarom wordt een blauwe maan niet echt blauw?
Nee hoor, de maan verandert echt niet van kleur tijdens zo’n blauwe maan. Het zit namelijk zo: ‘blauw’ is in dit geval een manier om te zeggen ‘zeldzaam’. Ooit is er eens een foutje gemaakt in een Amerikaanse wetenschapsblad ergens in de jaren ’40, en zo is dat misverstand de wereld in geholpen.
Vroeger hadden volle manen vaak iets te maken met seizoenen en natuurfenomenen. Maar hoe we tegenwoordig naar dat blauwe maan verhaal kijken, dat is pas later zo ontstaan. Zoiets is dus simpelweg blijven hangen.
Hoe ontstaat een blauwe maan volgens de kalender?
De kalender, daar zit ‘m de kneep. De dagen van onze maanden en de maancyclus passen niet helemaal in elkaar, je kan het wel voorstellen. Daarom gebeurt het soms dat er aan het begin en aan het eind van een maand twee volle manen verschijnen. Die tweede maan noemen we dan een blauwe maan. Zo gaat dat!
Hoe vaak komt een blauwe maan voor en wanneer is de volgende?
Ongeveer elke 2,5 à 3 jaar is het weer zover. De meest recente blauwe maan? Die was nog in augustus 2023. De volgende staat op de planning voor 31 juli 2026. En dan hebben we ook seizoensgebonden blauwe manen: 20 mei 2027 en 24 augustus 2029 zijn de dagen om in de gaten te houden.
| Type | Datum |
|---|---|
| Kalendergebonden | 31 juli 2026 |
| Seizoensgebonden | 20 mei 2027 |
Kan de maan echt blauw lijken en hoe ontstaat dat?
Het kán wel hoor, een echte blauwe maan zien, maar zeldzaam is het zeker. Na een vulkaanuitbarsting bijvoorbeeld, of een enorme bosbrand kunnen stof- en asdeeltjes de lucht kleuren. Deze deeltjes verspreiden rood licht en dan lijkt de maan blauw! Al klinkt het bijna onmogelijk, toch?
Denk aan die uitbarsting van Krakatau in 1883, dat zorgde voor dat blauwe maan-effect. Maar onthoud: dat heeft niks te maken met de betekenis van blauwe maan zoals we die meestal bedoelen. Het blijft alleen maar een reminder van de intrigerende relaties tussen natuur en traditie.
Dus als iemand over een blauwe maan begint, dan weet jij nú beter. En wil je het zelf eens meemaken? Bekijk die kalender maar even en stel je voor hoe zo’n bijzondere maan eruitziet. Wie weet zie je de wereld zelfs in een ander licht op zo’n nacht. Aan de horizon wachten natuurlijk nog meer verrassingen!

